Armoedebestrijding wordt vooral een strijd tegen mensen in armoede

1/10/2019
Het Netwerk tegen Armoede kan niet anders dan teleurgesteld zijn over het regeerakkoord dat N-VA, Open VLD en CD&V na lange onderhandelingen afklopten. Armoedebestrijding lijkt verworden tot een strijd tegen mensen in armoede. Met deze plannen lijkt hooguit een groep mensen uit de statistieken te verdwijnen, zonder dat armoede teruggedrongen wordt. “Deze regering heeft meer dan ooit nood aan de stem van mensen in armoede”, zegt coördinator David de Vaal. “Hoog tijd om hun kennis en ervaring mee te nemen in het beleid.”

Armoedebestrijding als prioriteit lijkt totaal afwezig in dit regeerakkoord en ook in de verschillende beleidsdomeinen ligt de ambitie om armoede terug te dringen, bijzonder laag. Positief is wel dat de regering de schooltoelagen meer in verhouding wil brengen tot de reële kosten per studierichting. Het Netwerk tegen Armoede voert nog tot 17 oktober campagne voor een maximumfactuur in het secundair onderwijs. Om alle leerlingen te doen excelleren, moet je onderwijs betaalbaar maken. Dat kan via een maximumfactuur, een vast bedrag in de eerste graad en een aangepast bedrag per richting in de tweede en derde graad. Wij zullen dit voorstel blijven op tafel leggen.

De geleidelijke uitdoving van de woonbonus schept perspectieven om meer te investeren in de sociale en private huurmarkt. Ook daar ontbreekt het de regering jammer genoeg aan ambitie.. We zien geen verhoging van het bouwritme voor sociale woningen, hoewel de wachtlijsten jaar na jaar blijven groeien. Wel zien we dat bepaalde doelgroepen, de drempel naar sociale huisvesting drastisch zien verhogen. Als nieuwkomers 10 jaar moeten wachten op een sociale woning, belanden ze quasi zeker in armoede. Bovendien treft de voorwaarde van 5 jaar lokale binding ook kwetsbare Vlaming, die noodgedwongen vaak verhuizen.
De Vlaamse regering belooft om de energieprijzen niet verder te laten stijgen. Voor mensen in (energie)armoede klinkt dat als een pleister op een houten been. Duizenden Vlamingen kampen met energieschulden of moeten zich verwarmen en verlichten met een budgetmeter. Zij hebben er weinig aan dat de prijzen niet stijgen. Energie is voor hen nu al onbetaalbaar.

In de Vlaamse sociale bescherming lijkt het erop dat de persoonsvolgende financiering (nu voor mensen met een beperking) doorgetrokken wordt naar veel andere zorgsectoren. Het is onduidelijk welk budget daar tegenover staat. Wij vragen garanties dat de factuur voor het terugdringen van de wachtlijsten niet bij de zorgbehoevende terecht komt, in de vorm van een hogere persoonlijke bijdrage. Voor zorgbehoevenden met een laag inkomen vragen we volwaardige sociale correcties. Voor nieuwkomers worden nog extra drempels ingebouwd in de vorm van extra wachttijd. Dit zal de integratie bemoeilijken en mensen bij voorbaat in een precaire situatie duwen, zeker gecombineerd met de drempels voor sociale huisvesting.

Het hardvochtige beleid ten aanzien van werkzoekenden dat deze regering naar voor schuift, met onder andere een verplichte gemeenschapsdienst, nochtans een maatregel waarvan in het buitenland al gebleken is dat hij niet werkt. Volwaardige jobs creëren, ook en vooral in de sociale economie, daarmee kunnen mensen stappen vooruit zetten in hun leven. Helaas, ook hier stellen we een gebrek aan ambitie vast.

Het is positief dat de beloofde evaluatie van het groeipakket (kinderbijslag) in het regeerakkoord staat. Wij betreuren echter dat eventuele vrijgekomen middelen niet naar een versterking van de sociale toeslagen gaat of naar groepen die in het groeipakket achteruit gaan ten opzichte van de vroegere kinderbijslag. Nochtans was dat gevraagd in de armoedetoets op het groeipakket. Dat men dit niet doet, is een gemiste kans in de strijd tegen kinderarmoede.

Deze regering voorziet veel te weinig structurele maatregelen in de strijd tegen armoede en focust teveel op de individuele verantwoordelijkheid van mensen. Wie armoede echt wil terugdringen, maakt andere keuzes: maximumfactuur in het secundair onderwijs, voldoende betaalbare huisvesting en kwaliteitsvolle jobs.

Beluister het interview in De Ochtend op Radio 1.

Lees het opiniestuk in Knack.