Ga direct naar de gevangenis., u ontvangt geen geld. Integendeel

16/1/2014
Als het van de Nederlandse staatssecretaris van Veiligheid en Justitie, Fred Teeven, afhangt, betalen gedetineerden er binnenkort 16 euro per dag, voor een maximum van twee jaar. Het voorstel van Teeven zwengelt ook in ons land de discussie aan. Caritas Vlaanderen, Netwerk tegen Armoede en heel wat andere organisaties plaatsen kanttekeningen bij dit voorstel.

Tussen criminaliteit en armoede bestaat een duidelijke correlatie. Heel wat ex-gedetineerden belanden in armoede na het uitzitten van hun straf. Daarnaast zijn er ook mensen in armoede die (kleinere) criminele feiten plegen. Zij kennen bovendien vaak de rechtsprocedures niet en kunnen evenmin een advocaat betalen. Dit maakt dat er sprake is van een groot aandeel mensen in armoede in de Belgische gevangenissen en een groot aandeel mensen die de gevangenis verlaten in armoede.
Een veroordeling tot een gevangenisstraf is zeer ingrijpend. Je wordt gestraft voor een misdrijf. Je straf bestaat uit vrijheidsberoving, eventueel samen met een boete en/of schadevergoeding. Het doel van de straf bestaat o.a. uit een na te streven herstel tussen dader en slachtoffer, de rehabilitatie van de dader en de re-integratie in de vrije samenleving na afloop van de straf. Een voorstel zoals in Nederland plaatst een ernstige hypotheek op dit laatste.

Vandaag zien we al een zeer ambigue beleid: uitkeringen worden geschorst, de schaarse gevangenisarbeid levert slechts een fractie van het minimumloon op en tegelijk sta je als gedetineerde in voor eigen kosten én de vergoeding die aan slachtoffers betaald moet worden.

Het aanrekenen van extra kosten aan gedetineerden of het opschorten van pensioenen of invaliditeitsuitkeringen zal er voor zorgen dat zij met een grote schuldenberg de gevangenis verlaten en nooit toekomen aan het vergoeden van hun slachtoffers. Zowel het vergoeden van het slachtoffer als de re-integratie worden met deze maatregel gehypothekeerd.

We mogen ons niet laten leiden door wrok of verbittering, hoe moeilijk dit binnen deze thematiek ook is. Een gevangenisstraf moet in de eerste plaats bedoeld zijn om mensen die een misdrijf gepleegd hebben, opnieuw op het rechte pad te krijgen. Het is duidelijk dat het schorsen van uitkeringen of het laten betalen van een dagvergoeding veel ex-gedetineerden veroordeelt tot de vicieuze cirkel van armoede en het risico op mislukking van re-integratie net vergroot, met alle gevolgen van dien voor de samenleving. Ook de slachtoffers zijn niet gebaat met zo’n maatregel, integendeel, zij riskeren zo nooit de schadevergoeding te krijgen waar ze recht op hebben.

 
Caritas Vlaanderen en het Netwerk tegen Armoede
Steunpunt Algemeen Welzijnswerk – Netwerk Rechtvaardigheid en Vrede – Welzijnszorg vzw – De Rode Antraciet – Bond Zonder Naam – Tralies uit de Weg – Caritas International – Kerkwerk Multicultureel Samenleven – Broederlijk Delen – Pax Christi Vlaanderen – Liga voor de Mensenrechten – Suggnomè Forum voor herstelrecht en bemiddeling vzw – Metanoia vzw Katholieke Gevangenis Aalmoezeniers